साना, २५ भदौ : यमनको हुथी विद्रोही समूहले बिहीबार रणनीतिक महत्वको ‘रेड सी’ बन्दरगाह शहर मोचालाई कब्जा गरेका छ । प्रत्यक्षदर्शीहरूले एएफपीलाई बताए अनुसार सहर कब्जापछि लडाकुहरूले अमेरिका र इजरायलविरूद्ध नारा लगाउँदै सहरी क्षेत्रमा अघि बढेका थिए।
उत्तरपश्चिम यमनको ठूलो भाग नियन्त्रणमा राख्ने हुथीहरूले गत साता साउदी अरब समर्थित यमनी सरकारी सेनाविरुद्ध ठूलो आक्रमण सुरु गरेका थिए।
उनीहरूले साउदी भूभागमा पनि आक्रमण गरेका छन्, जसमा दर्जनौँ मानिस घाइते भएका छन् । यो द्वन्द्व मध्यपूर्व युद्धको क्रममा फेरि चर्किएको छ ।
शान्ति सम्झौतापछि शान्त हुथी फेब्रुअरीको अन्त्यतिर इरानमा अमेरिका–इजरायली आक्रमणपछि सुरु भएको थियो ।
एक यमनी सैन्य स्रोतले बिहीबार एएफपीलाई बताएअनुसार इरान समर्थित हुथीहरू मोचा कब्जा गरेपछि रणनीतिक बाब अल–मन्दब जलमार्गतर्फ अघि बढिरहेका छन् ।
यो जलमार्गले रेड सी र स्वेज नहरमार्फत एसियालाई युरोपसँग जोड्छ । यसले मध्यपूर्वको युद्ध सुरु भएपछि इरानले हर्मुज जलमार्ग बन्द गरेको कारण पारवहन महत्वपूर्ण मार्गका रूपमा व्यापक महत्त्व पाएको छ । क्षेत्रीय युद्धले खाडीमा समुद्री यातायात अवरुद्ध पारेको छ, जसले कच्चा तेल मूल्य आकाशिएको छ ।
बिहीबार अमेरिकी तेल सम्झौता डब्ल्यूटीआई १०० डलरभन्दा बढी पुगेको छ, जबकि मुख्य अन्तर्राष्ट्रिय मानर्क ‘ब्रेन्ट नर्थ सी क्रूड’ बुधबार नै १०० डलर नाघिसकेको थियो।
सैन्य स्रोतका अनुसार हुथीहरूले रकेट आक्रमण र लडाकुहरू बोकेका डुङ्गा प्रयोग गरी स्थल आक्रमणपछि दक्षिणी रेड सीको जुकÞार टापु पनि कब्जा गरेका छन् ।
मोचा नियन्त्रणमा राख्ने यमनी राष्ट्रिय प्रतिरोध बलका प्रमुख तारेक सालेहले विज्ञप्तिमा भन्नुभएको छ, “उहाँले आफ्नो कमाण्ड सेन्टर ‘सुरक्षित स्थान’ मा सारेर पुनर्गठन गरेका छन्।
“यमनको सरकारी सेनाले ‘इरानद्वारा योजनाबद्ध र समर्थित हुथी आक्रमणको सामना गर्दा पछिल्ला दिनहरूमा ठूलो मूल्य चुकाएको छ,” उहाँले थप्नुभयो ।
आक्रमणअघि हुथीहरूले पहिले नै यमनको उत्तरको ठूलो भाग, राजधानी साना र रेड सीको प्रमुख बन्दरगाह शहर होदैदा नियन्त्रणमा राखेका थिए ।
तर उनीहरूसँग बाब अल–मन्दब सिधै हेर्ने कुनै क्षेत्र थिएन ।
आफ्ना ड्रोन र मिसाइलमार्फत हुथीहरूले रेड सीमा यातायात अवरुद्ध गर्न सक्षम भएका छन् ।
“तट नियन्त्रणले हुथीको समुद्री जबरजस्तीलाई बलियो बनाउनेछ,” किङ्ग्स कलेज लन्डनका सुरक्षा विशेषज्ञ आन्द्रेआस क्रिगले भन्नुभयो ।
मोचा साथै नजिकैका खोखा र हाय्स क्षेत्रमा हुथीहरूको अग्रसरताले धेरै मानिसहरूलाई एडेनतर्फ भाग्न बाध्य पारेको छ । यो अन्तर्राष्ट्रिय रूपमा मान्यता प्राप्त यमन सरकारको प्रशासन केन्द्र हो ।